Đói tự do hơn no luồn cúi.
Luồn cúi là từ hạ mình cầu cạnh một cách đê hèn, ý câu này muốn thà nghèo chứ không làm điều bậy bạ
2.
Bể rộng cá nhảy, trời cao chim bay.
Câu này ý muốn nói về kỉ luật của mỗi nơi, mỗi khác chứ không giống nhau
3.
Cá kình cá nghê sao chịu vũng nước vừa chân trâu.
Câu tục ngữ này nói về tính dân chủ và kỉ luật, dung biện pháp hoán dụ hình ảnh của cá kình và con trâu để chỉ con người.
4.
Thà làm chim sẻ trên cành
Còn hơn sống kiếp hoàng anh trong lồng.
Câu ca dao muốn nói về sự tự do dân chủ, mượn hình ảnh của con chim sẻ sống tự do để châm biếm chim hoàng anh sống trong lồng, liên tưởng đến con người.
5
Muốn tròn phải có khuôn, muốn vuông phải có thước.
Câu này có nghĩa là con người phải cố gắng rèn luyện để đạt được khả năng và nhân cách
6.
Đất có lề, quê có thói.
Nguyên câu này muốn nói là cái gì cũng có luật định của nó, mà chúng ta phải tuân theo, vì nếu làm trái lại thì cũng như chống lại 1 tập thể lớn.
7.
Nước có vua, chùa có bụt.
Câu này có Ý nói phải cần có người cầm đầu, chịu trách nhiệm cao nhất cho sự vận hành và phát triển của một đất nước.
8.
Ở quen thói, nói quen sáo.
Câu nói ý muốn nhấn mạnh tính kỷ luật và dân chủ của mỗi người chúng ta.
9.
Người trên đứng đắn, kẻ dưới dám nhờn.
Vai trò làm gương, mẫu mực của người lớn, bề trên sẽ giữ được phép tắc, giữ được kỷ luật trật tự trong gia đình cũng như ngoài xã hội; mọi sự lộn xộn, đổ vỡ hầu hết đều do không biết tổ chức, bảo ban, thiếu dạy bảo, làm gương của người có trách nhiệm.
10.
Thượng bất chính, hạ tắc loạn.
Nghĩa là bề trên như ( vua, quan, nhà cầm quyền) không quang minh, chính trực, không lo cho nước, cho dân! Thì hạ tức là kẻ dưới như dân chúng, sẽ nổi loạn là lẽ tất nhiên! Câu này ý nhắc nhở những người cầm quyền phải đặt lợi ích của đất nước, của nhân dân, trên lợi ích của cá nhân mình, thì đất nước mới ổn định không loạn lạc.
