- Cơ thể trùng biến hình trần gồm một khối chất lỏng nguyên sinh và nhân.
- Chúng di chuyển nhờ dòng chất nguyên sinh dồn về một phía tạo thành chân giả.
- Khi một chân giả tiếp cận mồi, lập tức hình thành chân giả thứ hai vây lấy mồi. Hai chân giả kéo dài nuốt mồi vào sâu trong chất nguyên sinh, tạo thành một "lỗ nhỏ" ở giữa cơ thể trùng biến hình (không bào tiêu hoá). Chúng tiêu hoá thức ăn nhờ dịch tiêu hoá (tiêu hoá nội bào).
- Trùng biến hình sinh sản theo hình thức sinh sản vô tính. Khi gặp các điều kiện thuận lợi về thức ăn hay nhiệt độ, trùng biến hình sẽ phân đôi cơ thể theo mọi hướng cho đến khi tạo thành 2 tế bào riêng biệt.
- Chúng sống ở mặt bùn trong các ao tù hay các hồ nước lặng. Đôi khi, chúng nổi lẫn vào lớp váng trên các mặt ao, hồ.