Câu hỏi và bài tập Ngữ văn 6.
I. Phần tiếng việt
1. Phó từ là những từ chuyên đi kèm động từ, tính từ để bổ sung ý nghĩa cho động từ, tính từ. Các loại phó từ là : Phó từ đứng trước động từ và tính từ và Phó từ đứng sau động từ và tính từ. Lấy ví dụ : Phó từ đứng trước động từ và tính từ : đã, đang, rất, vẫn, cũng,..Phó từ đứng sau động từ và tính từ : lắm, vào, ra,..
2. So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng để làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt. Cấu tạo của phép so sánh là :
- Vế A ( nêu tên sự vật, sự việc được so sánh ) ;
- Vế B ( nêu tên sự vật, sự việc dùng để so sánh với sự vật, sự việc nói ở vế A ) ;
- Từ ngữ chỉ phương diện so sánh ;
- Từ ngữ chỉ ý so sánh ( gọi tắt là từ so sánh ).
3. Xác định thành phần chủ ngữ trong câu sau :
" Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một chàng dế thanh niên cường tráng "
Thành phần chủ ngữ là : Tôi.
4. Nếu viết " Cho đến chiều tối, vượt qua thác Cổ Cò " thì mắc lỗi thiếu chủ ngữ.
5. Làm bài tập 1, 2, 3 ( trang 25, 26 SGK )
Bài 1.
a ) So sánh đồng loại
- So sánh người với người :
+ Người là Cha, là Bác, là Anh
Quả tim lớn lọc trăm dòng máu đỏ.
- So sánh vật với vật :
+ Dọc sườn núi, những cây to mọc giữa những bụi lúp xúp nom xa như những cụ già vung tay hô đám con cháu tiến về phía trước.
( Trích bài Vượt thác - Võ Quảng )
b ) So sánh khác loại
- So sánh vật với người :
+ Trẻ em như búp trên cành
Biết ăn ngủ, biết học hành là ngoan.
- So sánh cái cụ thể với cái trừu tượng.
+ Công cha như núi ngất trời
Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông.
Bài 2. Dựa vào những thành ngữ đã biết, hãy viết tiếp vế B vào những chỗ trống dưới đây để tạo thành phép so sánh :
- khỏe như voi.
- đen như mực / than/ củ tam thất.
- trắng như cước/ trứng gà bóc.
- cao như cây sậy.
II. Phần văn bản
2. Câu thơ đã sử dụng biện pháp tu từ Ẩn dụ, nhân hóa.
" Về thăm nhà Bác làng Sen
Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng."
III. Phần tập làm văn
1. Văn miêu tả là loại văn nhằm giúp người đọc, người nghe hình dung những đặc điểm, tính chất nổi bật của một sự vật, sự việc, con người, phong cảnh,...làm cho những cái đó như hiện lên trước mắt người đọc, người nghe.
2. Muốn miêu tả được, người viết cần trước hết quan sát, rồi từ đó nhận xét, liên tưởng, tưởng tượng, ví von, so sánh,...
3. Hãy tả lại quang cảnh sân trường em trong giờ ra chơi.
Những cánh tay của tất cả các bạn trong lớp đang xây dựng bài, giờ học Sinh học luôn vô cùng sôi nổi hơn các tiết khác. Cô giáo em giảng bài với một giọng đầm ầm, thấm đượm vào em biết bao kiến thức trong bài học hôm nay. Bao phủ trường là một không khí im ắng, ai cũng chăm chú ghi chép và tiếp thu bài vở, lớp nào ồn ào nói chuyện hay sôi nổi phát biểu thì đều được các cái cửa chặn đứng lại. Một hồi trống vang lên. Chỉ trong khoảng 5 phút sau đó, sân trường thật nhộn nhịp cùng tiếng nói, tiếng cười, tiếng kể chuyện ôn bài của lũ trò nhỏ bọn em.
Ở các hành lang, các cánh cửa lớp học, một số anh chị lớp 7 hoặc mấy đứa bằng tuổi em đang lố nhố. Chủ yếu đa số học trò lớp 6, 7 thì đổ ra trên sân hoạt động giải trí kiểu cách vui và thoải mái.
Sân trường lát gạch đỏ xanh phối hợp. Mấy tốp bạn nam nữ chơi cầu lông. Tay các bạn ấy khéo léo đưa lên đưa xuống, nhanh chân đến nơi cầu bay đến, tinh mắt nhìn chuẩn hướng khi chạy tới. Có một hai cây bàng xòe bóng mát giữa sân rộng. Nơi đây thường là nơi tụ tập của em và các bạn khi mùa thi đang tới, một số đứa ngồi dưới đây để chuẩn bị, học nhóm với nhau. Những cái lá đôi lúc reo lên như hòa cùng niềm vui với chúng em.
Gần sân khấu, những bạn nam đang chơi chuyền cầu. Quả cầu được chuyền khéo léo qua chân bạn này rồi bạn khác, bay lên lại lộn xuống trên sân, qua một vòng quanh quanh. Các bạn ấy cũng cần sự tinh mắt, hiểu ý nhau, tránh để cầu rơi xuống.
Em, bạn Diệp, bạn Hương cùng nhau dạo vào thư viện, một khu dành cho " mọt sách " ham tìm kiếm tài liệu. Em lặng lẽ bước chọn cho mình một quyển. Chao ôi ! Nhiều quyển sách được xếp theo màu, theo thông tin bổ ích ở tất cả các giá cuốn hút em quá! Sau lúc tìm xong, em ngồi xuống chiếc ghế màu trắng còn trống như các bạn khác, mắt chăm chú nhìn vào quyển sách ấy lọc những thông tin hữu ích cho mình. Hai bạn Diệp, bạn Hương nhẹ nhàng ngồi xuống ngó nghiêng qua lại xung quanh.
Mười lăm phút chơi đùa đã trôi đi thật nhanh. Ba tiếng trống của bác bảo vệ vang lên. Chúng em tụ tập ra trung tâm của trường cho bài tập dân vũ sôi động. Chân bạn nào cũng nhún nhảy theo điệu nhạc, tay múa may mềm dẻo. Rừng cánh tay ôm lấy cả khu sân giữa.
Ánh nắng vàng dịu buổi chiều tỏa xuống sân trường. Giờ ra chơi diễn ra thật nhanh. Chủ của cành cây trên sân này đã trở lại với công việc của mình. Học sinh các lớp 6, 7 dừng lại cuộc chơi, trơ lại nhiệm vụ giúp cho đất nước mai sau là học tập, cặp mắt vẫn ngời lên, tỏa ra sự vui tươi trên khuôn mặt đầy sự ham thích, mong muốn, đầy sức sống khi đến trường.
