Cây cổ thụ xuất hiện 2 lần: đoạn đầu và cuối.
- Ở đoạn đầu, khi con thuyền đã qua đoạn sông êm ả, sắp đến khúc sông nhiéu thác ghềnh thì “Những chòm cổ thụ đứng dáng mãnh liệt đứng trầm ngí lặng nhìn xuống nước” như báo trước một khúc sông dữ hiểm.
- Ở đoạn cuối, hình ảnh những chòm cổ thụ lại hiện lên “mọc giữa những bi lúp xúp nom xa như những cụ già vung tay hô đám con cháu tiến về phía trước Hình ảnh này biểu hiện được tâm trạng hào hứng, phấn chấn và mạnh mẽ của người vừa vượt thác, có động lực bước tiếp lên phía trước.
-> có sự thay đổi theo địa hình tự nhiên và tâm thế con người.