C1:
- Tình thế nguy cấp, cấp bách của khúc đê làng X và các việc làm của nông dân để giữ vững đê trong lúc mưa to: tình cảnh bi thảm, đáng thương.
C2: Câu đặc biệt :
- Gần một giờ đêm.
- Than ôi!
- Lo thay!
- Nguy thay!
`=>` Các câu đặc biệt đã làm tăng sức diễn đạt cho văn bản. Đồng thời giúp người đọc hình dung rõ được thời gian cũng như sự cấp bách, nguy hiểm đang đối mặt với nông dân làng X. Không chỉ thế các câu đặc cảm thán còn giúp tác giả nói ra được cảm xúc nôn nao, lo lắng, thương xót của mình đối với người nông dân bấy giờ.
C3:
Tác dụng dấu chấm phẩy: ngăn cách các vế trong câu để thực hiện nhiệm vụ liệt kê.
C4:
"Dân phu kể hàng trăm nghìn con người, từ chiều đến giờ, hết sức giữ gìn, kẻ thì thuổng, người thì cuốc, kẻ đội đất, kẻ vác tre,nào đắp, nào cừ, bì bõm dưới bùn lầy ngập quá khuỷu chân, người nào người nấy lướt thướt như chuột lột. Tình cảnh trông thật là thảm".
`=>` Trong câu văn trên tác giả đã sử dụng vô cùng thành công phép tu từ liệt kê. Việc liệt kê hàng loạt ra những việc làm của người nông dân đã giúp người đọc cảm nhận được tình hình lúc này. Đó là hình ảnh những người nông dân gầy gò đang luống cuống, chật vật đấu lại cơn lũ để giữ đê khi không có người chỉ huy. Tình cảnh bấy giờ thật thảm hại và đáng thương xót!