- Mở bài
- Giới thiệu văn học dân gian Việt Nam, chùm ca dao và bài ca dao cần phân tích.
- Thân bài
- Nêu khái quát nội dung của bài ca dao:
+ Nỗi nhớ da diết người con gái dành cho người con trai.
+ Nỗi nhớ nâng lên dần gắn với sự bộc lộ tình cảm mỗi lúc một thêm trực tiếp.
- Hình ảnh chiếc khăn:
+ Vật dụng quen thuộc bên người con gái.
+ Biểu tượng cho tình yêu, kỉ vật trao duyên.
+ Nhân hóa hình ảnh khăn để bộc lộ nỗi niềm, cảm xúc trong lòng người con gái.
- Hình ảnh đèn:
+ Ánh đèn không tắt và đôi mắt người con gái không ngủ vì nỗi nhớ ngập tràn.
=> Nhớ mong ngày đêm không nguôi ngoai trong lòng người con gái.
- Hai câu thơ cuối:
+ Sự bùng phát của nỗi nhớ, sự lo lắng không yên về tình yêu. TÌnh cảm ấy liệu có đến được bến bờ hạnh phúc hay không?
- Kết bài
- Nêu cảm nhận chung về bài ca dao.
Bài làm
Văn học dân gian luôn là mảng đề tài quen thuộc với mỗi người. Lời ca dao bình dị, gần gũi đã đem đến cho mỗi chúng ta bao bài học. Nổi bật trong những lời ca ấy là ca dao than thân, yêu thương tình nghĩa. Đọc từng lời ca trong bài ca dao số bốn chùm ca dao than thân, yêu thương tình nghĩa, mỗi chúng ta có thêm nhiều suy nghĩ về tình cảm yêu thương.
Bài ca dao với một dung lượng khá dài cho ta hiểu thấu nỗi nhớ thương da diết người con gái dành cho người con trai. Đó cũng chính là xúc cảm tình yêu luôn thường trực, luôn đong đầy trong tim mỗi người. Nỗi nhớ ấy nâng lên dần gắn với sự bộc lộ tình cảm mỗi lúc một thêm trực tiếp qua hình ảnh khăn, đèn.
Hình ảnh trước hết trong bài thơ là hình ảnh khăn. Chiếc khăn là một vật dụng quen thuộc của người con gái. Nó gắn bó mỗi ngày nên trao gửi tình cảm vào chiếc khăn là trao gửi nỗi niềm và xúc cảm. Ở trong lời ca dao này, nó đã nâng lên trở thành biểu tượng cho tình yêu, kỉ vật trao duyên với nỗi nhớ khôn nguôi: Khăn thương nhớ ai! Nhân hóa hình ảnh khăn để bộc lộ nỗi niềm, cảm xúc trong lòng người con gái là một sáng tạo nghệ thuật độc đáo của tác giả dân gian. Nỗi nhớ nhung nhân lên thành sự xúc cảm trong lòng người để rồi trở thành nước mắt khôn nguôi khi phải xa cách.
Từ hình ảnh thân thuocj của khăn, tác giả dân gian nói đến hình ảnh đèn. Ngọn đèn soi chiếu với bao tâm tư: Đèn thương nhớ ai/ Đèn ngủ không yên. Sau hình ảnh khăn thì hình ảnh đèn đã trở thành một kỉ vật khôn nguôi trong tình cảm. Nhân hóa đèn cho ta thấy bao tình cảm da diết trong lòng người.
CUối cùng, lời ca dao bộc lộ trực tiếp tình cảm trong nhân vật trữ tình. Nhân vật em đã trực tiếp xuất hiện với bao trăn trở, lo âu. Nỗi nhớ anh ngày đêm nguôi ngoai không dứt trong lòng em. Nỗi lo ấy phải chăng là lo lắn về những thủy chung trong tình yêu, về trăn trở tình cảm đôi ta.
Bài ca dao ngắn gọn nhưng đã bộc lộ bao niềm xúc cảm trong lòng người. Đó là tình cảm chân thành và đẹp vô cùng của tình yêu lứa đôi khi gắn với nỗi nhớ trong lòng.
